×

Tập tính sinh hoạt của loài cá cơm tại vùng biển Cà Ná

11/10/2021

Vùng biển nước ta nổi tiếng với tài nguyên hải sản phong phú trong đó sản lượng cá cơm mang lại 2/3 tổng giá trị hải sản hằng năm đánh bắt. Ven theo các tỉnh miền Trung người dân sinh sống bao đời chủ yếu bằng đánh bắt cá. Đặc biệt tại Cà Ná người dân gắn bó với biển từ thuở lên mười xem cá cơm Cà Ná như một phần linh hồn con người nơi đây.

ca-com-cana-1

Cá cơm đã nuôi sống người dân vùng biển Cà Ná bao đời trở thành một phần gắn bó trong cuộc sống người dân nơi đây

Những đặc điểm cá cơm Cà Ná

Cá cơm là loài chủ yếu sống nước mặn, một số ở nước lợ và số ít ở nước ngọt. Chúng có kích thước cơ thể nhỏ dưới 20 cm, con lớn nhất chỉ dài 50 cm. Thường sống theo bầy đàn, thức ăn là các loại sinh vật, động vật phù du. 

Cá cơm Cà Ná chủ yếu là cá cơm than sản lượng đánh bắt hằng năm lên đến gần 10.000 tấn. Mỗi năm dựa vào chu kỳ di chuyển của cá mà người dân có 2 mùa đánh bắt là mùa cá Nam tháng 7 – 8, mùa cá Bắc tháng 10 – 12.

Nhờ khí hậu ôn hòa cá cơm Cà Ná không chỉ đông mà còn có chất lượng dinh dưỡng cao. Lượng protein tương đối nhiều 16 – 17% có giá trị như thịt tuy vậy tính kết dính thịt cá không cao do đó protein của cá dễ hấp thu, đồng hóa hơn thịt.

Chất béo của cá tốt hơn hẳn thịt. Các acid béo chưa no có hoạt tính cao chiếm 90% trong tổng số lipid, bao gồm: oleic, linoleic, linolenic, arachidonic… Nhược điểm của mỡ cá là có mùi khó chịu nhất là cá nước mặn. Đồng thời vì mỡ cá có nhiều acid béo chưa no có nhiều mạch kép nên mỡ cá không bền, dễ bị oxy hóa và dễ biến đổi các tính chất cảm quan. Vitamin A, D có nhiều trong gan cá, vitamin B gần giống thịt.

Người dân Cà Ná gắn bó với cá cơm

Làng cá Cà Ná hình thành từ khi nào, người già cũng không nhớ chính xác, chỉ biết trải qua tháng ngày dẫu bình yên hay bấp bênh, bão tố, con cá cơm vẫn song hành cùng đời sống như một món quà của biển cả ban tặng. Mang câu chuyện cá nói trong bữa ăn, kể trong quán cà-phê, thủ thỉ cả khi đi ngủ. Bởi hàng nghìn người đổi đời nhờ cá, bởi vào mùa, trung bình mỗi tháng kiếm được 20-30 triệu đồng. Một số gia đình không làm lò cá hấp thì chế biến nước mắm nguyên chất từ cá cơm, thương hiệu cũng đã dần được khẳng định.

ca-com-cana-2

Nước mắm Cana cũng là một sản phẩm ra đời từ cá cơm Cà Ná

Dẫu có mất mùa, người Cà Ná vẫn tuân thủ nguyên tắc “cá tuyệt đối sạch”, mà không sạch cũng không được vì ai làm ẩu sẽ bị loại ra khỏi làng, mưu sinh việc khác. Không tính toán chi ly, mỗi giỏ cá cơm tươi ở làng Cà Ná chừng 15kg, lúc đầy có ngọn, lúc vơi xuống miệng đều đồng giá 450-500 nghìn đồng. 

Dưới bàn tay điêu luyện của những cư dân Cà Ná, con cá cơm vào lò thì săn chắc, thơm nức, đậm đà. Vào nồi, vào chảo thì mềm mại, thấm đẫm vị mặn ngọt đan xen. Đúc rút từ thực tế, cá cơm Cà Ná có thể lăn bột chiên giòn, chiên trứng, nấu canh chua, bóp gỏi, kho tiêu… đều ăn hoài không chán.

Hơn nửa thế kỷ nước mắm Cà Ná nổi tiếng là nước mắm truyền thống tuân thủ nghiêm ngặt quy trình chọn cá, ướp cá và ủ cá (muối cá). Cá phải thật sạch, tươi, thời gian muối phải bảo đảm 12 tháng trở lên rồi mới mang đi chưng cất thành nước mắm thành phẩm. Lúc này nước mắm mới đậm đà, hương thơm dịu, không hắc. Nhiều người ở các vùng lân cận, muốn mở lò hấp cá hay làm nước mắm đều đến Cà Ná để học kinh nghiệm.

Giá bán cá cơm Cà Ná luôn cao hơn các khu vực biển khác cũng bởi những đặc trưng của thời tiết và cách làm của con người nơi đây. Con cá đã tạo nên sự no ấm cho bao gia đình.

ca-com-cana-3

Nhờ cá cơm nhiều hộ gia đình tại Cà Ná có công việc thu nhập ổn định

Nước mắm Cana chúng tôi không chỉ tạo ra sản phẩm chất lượng mà còn tự hào vì đã tạo được việc làm cho những người dân nơi đây cho họ có cuộc sống tốt đẹp hơn. Truy cập để biết thêm thông tin sản phẩm https://nuocmamcana.com.vn/.